Een brok dor hout

Wat is dor hout?

Columnist Marianne Zwagerman gebruikte de term begin 2020 aan het begin van de eerste lockdown om haar mening te ventileren:

“Het dorre hout wordt gekapt, misschien een paar maanden eerder dan zonder virus.”

De uitspraak leidde tot een storm van protest.

Ooit was ‘dor hout’ niet meer dan een verzamelnaam voor dode takjes. Maar sinds 1999 heeft de term een nieuwe betekenis gekregen in Van Dale: een metafoor voor kunstenaars die niet meer creatief zijn en werknemers die niet langer productief worden geacht.

Toch klopt die redenering niet.

Veel mensen staan ondanks ziekte of ouderdom nog volop in het leven. Ze werken, zorgen voor kinderen of ouders, en leveren een onmisbare bijdrage aan de samenleving. Als een belangrijk deel van hen ziek wordt, heeft niet alleen de samenleving, maar ook de economie een groot probleem.

Net als oude bomen

Het beschermen van de zwakkeren is niet alleen sociaal noodzakelijk, maar ook economisch essentieel. Alleen als iedereen zich weer veilig kan voelen, kan de samenleving draaien.

Old trees are for gardens, what old people are for society.

Oude bomen geven steun aan het ecosysteem waarin ze geworteld zijn. Ze bieden beschutting, stabiliteit en voedingsstoffen aan de zaailingen om hen heen. Net zoals oude mensen dat doen voor de samenleving.

De kracht van kunst en natuur

Wat is kunst met een grote K?

Wat heb ik aan kunst aan de muur?

Er moet iets veranderen in de wereld. Er heerst een grote spraakverwarring, een Toren van Babel.
Wie is er nog te vertrouwen?

Meer dan ooit beseffen we dat in ateliers en in de wanden van musea wél een heldere taal wordt gesproken.

De klare taal van de kunsten.

Kunst is te vertrouwen. Net zoals de natuur altijd te vertrouwen is.
Maar dan moeten we wel weer een ‘schone soort’ worden.

Een nieuw perspectief

We hebben nieuwe verhalen nodig.

Verhalen die ons perspectief verschuiven.
Verhalen die ons leren met respect om te gaan met de aarde.

Klein beginnen.
Zelf beginnen.

Geef me een potlood, een gummetje en geduld.
Voor een schets van een nieuwe wereld.

You can change the world with your own two hands.

De wijsheid van bladeren

Onderstaande woorden van de Schotse bioloog, socioloog en stadsplanner Sir Patrick Geddes (1854-1932) las ik op een parkbank in Edinburgh:

“This is a green world, with animals comparatively few and small, and all dependant on the leaves.”

Hij zei verder:

“By leaves we live.
Some people have strange ideas that they live by money.
They think energy is generated by the circulation of coins.
Whereas the world is mainly a vast leaf colony,
growing on and forming
a leafy soil,
not a mere mineral mass:
and we live not by the jingling of our coins, but by the fullness of our harvests.”

Een samenleving geworteld in verleden en toekomst

Old trees are for gardens, what old people are for society.

Friesland is een samenleving van oude en jonge mensen.
Een bos is ook een samenleving.

Een samenleving van zaailingen, van jonge, zwakke groei, van frisse groene blaadjes en van kwetsbare honderdjarigen.

Gesteund door elkaar.
Gegroeid in de grond die opgebouwd is uit bladeren en dor hout.
Verankerd in vorige generaties.